ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္အတြင္း လာဘ္စားမႈ၊ ရာဇ၀တ္မႈ၊ အခြန္ ေရွာင္မႈေတြနဲ႔ ဆက္ႏႊယ္ၿပီး တရားမ၀င္ေငြေၾကး စီးဆင္းမႈ ပမာဏ အေမရိကန္ ေဒၚလာဘီလီယံ ၁၀၀ နီးပါးရွိခဲ့တယ္လို႔ အေမရိကန္အေျခစုိက္ ႏိုင္ငံတကာ ေငြေၾကးခ၀ါခ်မႈေစာင့္ၾကည့္အဖြဲ႔က အစီရင္ခံစာ ထုတ္ျပန္ပါတယ္။ ၀ါရွင္တန္ အေျခစိုက္ Global Financial Integrity  (GFI) အဖြဲ႔က ၁၉၆၀ ကေန ၂၀၁၃ ခုအတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ တရားမ၀င္ ဥပေဒျပင္ပ ေငြးေၾကးအ၀င္အထြက္အေျခအေနေတြကို ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာထားတဲ့ အစီရင္ခံစာမွာ ေဖာ္ျပထားတာပါ။ အစီရင္ခံစာပါ ေလ့လာေတြ႔ရွိခ်က္အရ လြန္ခဲ့တဲ့ ႏွစ္ေပါင္း ၅၀ ေက်ာ္အတြင္း ျမန္မာႏိုင္ငံကေန တရားမ၀င္ေငြေၾကး ကန္ေဒၚလာ ၁၈ ဒသမ၇ ဘီလီယံ ယိုစီးထြက္သြားၿပီး စီး၀င္ေငြကေတာ့ စုစုေပါင္း ကန္ေဒၚလာ ၇၇ဒသမ၇ ဘီလီယံေက်ာ္ရွိတယ္လို႔ဆိုပါတယ္။ တရားမ၀င္ ေငြေၾကးစီးထြက္ေငြပမာဏဟာ ပ်မ္းမွ် ျမန္မာႏိုင္ငံ ဂ်ီဒီပီရဲ႕ ၆ ဒသမ၅ ရာခို္င္ႏႈန္းရွိၿပီး  ေငြေၾကးစီး၀င္မႈပမာဏကေတာ့ တိုင္းျပည္ဂ်ီဒီပီရဲ႕ ၁၄ ဒသမ ၄ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိပါတယ္။ ကုန္ပို႔လႊာေတြ အတုလုပ္ၿပီး ဥပေဒျပင္ပကုန္သြယ္မႈကေန ေငြေၾကးစီး၀င္မႈဟာ ျမန္မာႏိုင္ငံရဲ႕ တရား မ၀င္ေငြေၾကးစီး၀င္မွႈ စုစုေပါင္းရဲ႕ ၇၁ ရာခိုင္ႏႈန္းရွိတယ္ လို႔ဆိုပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တရားမ၀င္ ေငြေၾကးစီးဆင္းမႈေၾကာင့္ တိုင္းျပည္အခြန္ဘ႑ာေငြဆံုး႐ႈံးမႈဟာလည္း ျပည္သူ႔က်န္းမာေရး အသံုးစရိတ္ထက္ပိုမ်ားၿပီး က်န္းမာေရး အသံုးစရိတ္ရဲ႕ ၁၇၂ ရာခိုင္ႏႈန္း၊ ပညာေရးအသံုးစရိတ္ရဲ႕ ၇၃ ရာခိုင္ႏႈန္းနဲ႔ ညီမွ်တယ္လို႔ ဆိုပါတယ္။ အစီရင္ခံစာထုတ္ျပန္တဲ့ GFI အဖြဲ႔ ဥကၠ႒ ေရမြန္ေဘကာကေတာ့ ဒီေတြ႔ရွိမႈဟာ တရား မ၀င္ေငြေတြ တိုင္းျပည္ကေန စီးထြက္ေနတာကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔   ျမန္မာအစိုးရအေနနဲ႔ ထိေရာက္တဲ့ ဥပေဒစည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းေတြ ခ်မွတ္စဥ္းစားလုပ္ေဆာင္ဖို႔ တြန္းအားျဖစ္ေစမယ္လို႔ ေမွ်ာ္လင့္ေၾကာင္း ေျပာပါတယ္။ “ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ တရားမ၀င္ေငြေၾကး စီးဆင္းမႈနဲ႔ပတ္သက္ၿပီး အရမ္းကိုစိုးရိမ္စရာ အေရးႀကီးတဲ့ ျပႆ  နာရွိေနတယ္။ ဒါကိုေလ်ာ့ခ်ဖို႔အတြက္ လာမယ့္ ေရြးေကာက္ပြဲအၿပီး ဖြဲ႔စည္းမယ့္အစိုးရက  ဦးစားေပးကိုင္တြယ္သင့္တယ္။” တရားမ၀င္ေငြစီးဆင္းမႈေၾကာင့္ တိုင္းျပည္စီးပြားေရး တိုက္႐ုိက္ဆံုး႐ႈံးမႈအျပင္ ဒီေငြေတြဟာ ဥပေဒျပင္ပ ေမွာင္ခိုစီးပြားေရးလည္ပတ္ေစတာ၊ ရာဇ၀တ္မႈေတြနဲ႔ အက်င့္ပ်က္လာဘ္စားမႈေတြကို အားေပးရာေရာက္ေစၿပီး အစိုးရရဲ႕ ႏိုင္ငံေတာ္ဘ႑ာ၀င္ေငြေတြကို ဆံုး႐ႈံးနစ္နာေစတယ္လို႔လည္း ေျပာပါတယ္။ လာမယ့္ ျမန္မာအစိုးရသစ္အေနနဲ႔ ဒီျပႆ    နာကို ကိုင္တြယ္ဖို႔  ျပည္တြင္းနဲ႔ ႏို္င္ငံတကာ ေငြေၾကးလႊဲေျပာင္းမႈေတြမွာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈရွိေအာင္ေဆာင္ရြက္ဖို႔နဲ႔ ဥပေဒျပင္ပ ေငြေၾကး လႊဲေျပာင္းလုပ္ေနတဲ့ လမ္းေၾကာင္းေတြကို ပိတ္သိမ္းဖို႔ အစိုးရေတြအၾကား ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မႈ ပိုမိုလုပ္ေဆာင္ဖို႔ GFI အဖြဲ႔က အႀကံျပဳထားပါတယ္။